Van traditionele tekening naar uitwisselbare data bovenleidinggroepen en werkzones in één oogopslag

 

Stel je eens voor… er is werk te doen aan de bovenleiding. De monteur pakt zijn iPad. Hij ziet met GPS waar hij moet zijn. Hij ziet op zijn tablet waar zich wat bevindt en waar hij veilig kan werken zonder aanrijd- en zonder elektrocutie gevaar. Het is nog toekomstmuziek, maar de resultaten van een onderzoek in het ‘BIM Lab’ zijn veelbelovend en vragen om meer.

In een wereld waarin SpoorData garant staat voor geïntegreerde en betrouwbare informatie, kan deze monteur aan de slag met een overzicht op maat en op basis van de actuele data. Zo eenvoudig en veilig moet het zijn, maar zover is het nog niet. Om een beeld te krijgen van de situatie ergens aan de 6000 kilometer bovenleiding in Nederland, moeten WBI makers en werkvoorbereiders nu puzzelen met verschillende soorten tekeningen, waaronder bijv. de Loop der Bovenleiding (LdB), het BovenLeiding SchakelSchema (BLSS), de Overzichten Retour (OR) en Baan/Emplacement (OBE) en de Werkzone Overzichten (WZO).

Data uit tekeningen halen

De gedroomde BIM werkwijze zoals hierboven beschreven, komt dichterbij als we uit de tekeningen de data kunnen halen, deze data kunnen verbinden en op die samenhang van data een grafische, interactieve en object georiënteerde visualisatie kunnen maken. Dit was het onderwerp van een proef die de bovenleidingspecialisten van ProRail en partners in het ‘BIM Lab’ uitvoerden aan de hand van de tekeningen van emplacement Amersfoort. Data op basis waarvan dergelijke rijke visualisaties zijn gemaakt, gaat over objecten, eigenschappen en relaties en is beschreven in de taal van IM Spoor. Deze data is niet alleen input voor visualisaties, maar kan vervolgens ook als ‘spoordata’ worden uitgelezen en in de hele keten worden uitgewisseld.

Data automatisch combineren en integreren

Het programma ‘Werken onder spanning’, gestart vanuit Infrabeschikbaarheid,  wilde een nieuwe variant op de LdB maken, waaraan o.a. extra informatie uit de BLSS zou worden toegevoegd. Tegelijkertijd was er vanuit de praktijk behoefte aan geïntegreerde informatie om bijvoorbeeld het maken van WBI’s (Werkplek Beveiligings Instructie) beter te kunnen ondersteunen. Zie rechts van dit artikel een foto van de view "Groepen ingekleurd op de LdB (Amersfoort)".

In de proef is daarom een visualisatie gemaakt waarin de rijdraden op de LdB oplichten in de kleuren van de groepen uit de BLSS. De proef toonde daarmee aan dat als data uit verschillende tekeningtypen volgens een gemeenschappelijk model wordt geïntegreerd, er extra rijke informatie beschikbaar komt. Duidelijk werd dat varianten op bestaande tekeningen dan niet meer nodig zijn. Dat scheelt een hoop werk in het beheren van tekeningen en verkleint de risico’s op inconsistentie tussen tekeningen.

Iedere gebruiker zijn eigen weergave

Het voordeel van aldus beschikbare data, is dat de gebruiker – van monteur tot WBI-maker - het benodigde overzicht op maat kan genereren.
We noemen dat geen tekening meer, maar een grafische weergave of een visualisatie.  En … heel verrassend: door met een algoritme extra informatie aan de data toe te voegen, kunnen met 1 muisklik de risicovolle locaties inzichtelijk worden gemaakt! Zie rechts van dit artikel een foto van de view "risicovolle locatie (Amersfoort)".

Tweede proef: ‘meer’ en ‘nu’

De resultaten van de proef op Amersfoort zijn enthousiast ontvangen door zowel de aannemers als door de systeem- en vakspecialisten bij ProRail:  ze  vroegen om ‘meer’ en ‘nu’! Infra Beschikbaarheid vraagt om een tweede proef om de data van de bovenleiding met data van de werkzones te combineren. Een dergelijke combinatie van data biedt waardevolle kansen om de processen rond buitendienststellingen en incidentafhandeling beter te gaan ondersteunen.

Een tweede ‘BIM-lab’ is ingericht, waarin voor emplacement Enschede de data uit de LdB, de BLSS en Naiade in samenhang zijn opgeslagen en verrijkt met de werkzonegebieden van Enschede. In visualisatie (fotot) aan de rechterkant van dit artikel zijn 2 bovenleiding groepen (de smalle gele en blauwe lijnen) geselecteerd op 5 werkzones (de pastel gekleurde brede banden). Op de visualisatie zie je de view "werkzones en Bovenleiding groepen gecombineerd (Enschede)".

Nieuwe views zijn ontwikkeld waarmee het mogelijk is op eenvoudige wijze veilige werkgebieden te definiëren. Kortom: de droom waarin data uit verschillende tekeningtypes en disciplines kan worden  geïntegreerd, ligt dichterbij de realiteit dan we denken.